Eğitimlerimde Yapay Zeka Kullanımı
Eğitimlerimde yapay zekâ (YZ) kullanılmasını destekliyorum. Özellikle ödevleri hazırlarken, daha iyisini sunmalarını sağlayacak her türlü aracı kullanmalarını öğütlüyorum. Biliyorum bazı eğitmenler YZ’dan uzak duruyor ama şahsen her aracın doğru kullanımının öğretilmesi gerektiğini düşünüyorum.
İş Hayatında Araç / Amaç Çelişkisi
Neden böyle yaptığımı sorarsanız… iş hayatında sizi bir odaya kapayıp (sınav gibi) “şunu hazırla” demezler. Ulaşabileceğiniz kaynakları en verimli şekilde kullanıp, verilen zaman sınırı içinde en iyi sonucu yaratmanızı beklerler. Ben de MBA düzeyinde eğitim verdiğim için, bu şekilde davranıyorum. İş hayatında başarılı olması beklenen kişileri, iş hayatı yöntemlerine göre yetiştirmeye çalışıyorum.
Hem Nişantaşı Üniversitesi Pazarlama İletişimi Okulu’nda verdiğim Deneyim Bazlı Pazarlama İletişimi dersinde, hem de Bilgi Üniversitesi MBA’de verdiğim derslerde iş başı eğitimi gibi çalışıyoruz. Katılımcılar bir sektör seçiyorlar ve o sektörde (eğitimin konusuna göre) ya iletişimi planlıyorlar, ya CRM projesini hazırlıyorlar, ya da dijital dönüşüm için yapılacaklar listesi çıkartıyorlar.
Önceleri, sınavlarda da açık kitap, açık kaynak yöntemini uyguluyordum. Yanıtları kendi başlarına yazmak yerine birbirleriyle paylaşmaya başladıkları için vazgeçtim.
Daha önce defalarca, iş başı eğitimi gibi düzenleme yaptığımızı ve katılımcıların eğitime öğrenci gibi değil, iş insanı gibi bakması gerektiğini paylaşmıştım. Bu çerçeveye YZ’yı nasıl eklediğimi de aktarmak istedim.
Önemli olan, araç – amaç farkını anlamaktır. YZ bir araç değil, amaç olarak kullanıldığında ne kadar kötü sonuç alındığını ve nasıl kullanılırsa daha verimli olduğunu da aktarmaya çalışıyorum.
Pırıltısı az olanlar, iş dünyasında araçları amaç haline getirip önemli kararları vermeden ve minimum katkı sağlayarak idare ederler. En bilineni bütçe uygulamalarıdır. Bir öneri götürdüğünüzde yatırımın geri dönüş oranı sorgulamadan “bütçeniz var mı” diyorlarsa… Geçmiş olsun. Meraklısına [1] ve [2]
Gerçek Uygulamalar
Ne demiştik? İşbaşı eğitim gibi sürdürüyoruz. Dolayısıyla eğitmenin söylediği değil, kendilerinin gördükleri ve içselleştirdikleri önemli. Bu dönemin müşteri deneyimi haritası çalışmaları YZ kullanımı konusunda eğitici örnekler görmemizi sağladı.
İlki PERSONA oluşturulması. Bir personayı YZ’ya kaba çizgilerle verdiğinizde, aynı doğrultuda yanıt alıyorsunuz. Persona olarak “şahane fikri olduğunu zanneden girişimci” sorduğunuzda 1-2 satırlık katkısı oluyor.
Barış (Girişimci) → Bankacılık ihtiyacı: Girişimci / Startup Kredisi…
Yeterli mi… Elbette HAYIR. Yapay zeka, kelimenin tam anlamıyla “geçiştirmeye çalışıyor“.
Olması Gereken
PIO – 2023 Katılımcıları tarafından hazırlanmıştır
Sonra siz “Bizim uyguladığımız PERSONA çalışması, sadece iş ile ilgili değildir. Korkuları, endişeleri, beklentileri, hevesleri, nelerden etkilendiği, neleri kafasına taktığı… Bizim şöyle bir yöntemimiz var” dediğinizde, biraz daha ayrıntı alabiliyorsunuz.
Hiç YZ kullanmadan veya minimum YZ kullanarak yapılan çalışmalardan hastanenin doğum servisi personaları için örnek şöyle:
PIO – 2024 Katılımcıları tarafından hazırlanmıştır
Bu profesyonel üstü düzeyde çalışmayı yapan Pazarlama İletişimi Okulu katılımcıları Tuğçe Durmuşoğlu , Nida Azakli Yalgın ve Süleyman BAŞ‘a teşekkür ediyorum.
Gerçek iş hayatında çok sayıda persona üzerinden gidiliyor ama eğitimde sadece birinde derinleştik.
PIO – 2024 Katılımcıları tarafından hazırlanmıştır
Bu örnekleri yapay zekaya aktarıp “Benim modelim böyle… Şimdi buna göre bir daha hazırla” dediğinizde daha doğru noktaya yaklaşıyorsunuz.
Önemli notlar:
-
- Yukarıda sadece bir örnek verdim. PIO katılımcıları da, Bilgi MBA katılımcıları da birçok sektör için ayrıntılı MDY’ler çıkardılar.
- Bazı sektörlerde ilişkili personalar konusunda da çalışıldı. Üniversite seçimi süreci için yapılan çalışmada ebeveyn ve öğrenci adayı personaları (Funda BABA SOLUK tarafından) detaylı işlendi.
- Sadece B2C ile sınırlı kalmadık. Diğer bazı çalışmalarda B2B sektörler ele alındı. Gerek B2B ve gerekse B2C sektörlerdeki birçok kurumun bu ayrıntıda çalışma yaptığını sanmıyorum.
Devamı Var
Müşteri deneyimi yolculuğu (MDY), persona ile başlıyor ama arkasından tüm aşamaları ayrıntılı çalışmak gerekiyor. Bu noktada da doğrudan YZ’ya başvuranlar ile kendisi MDY hazırladıktan sonra YZ’yı işin içine katanlar arasında inanılmaz bir fark oluşuyor. Özellikle, MDY aşamalarının başlangıç ve sonunu iyi tanımladıktan sonra “Ben bunları hazırladım, senin ekleyeceğin veya çıkaracağın var mı?” diye sormuşsanız, çalışmanızın bir üst aşamaya çıkmasını sağlayacak önerilerde bulunuyor.
Diyelim ki MDY’nun müşteri tarafını bitirdiniz. Sırada KURUM tarafı vardır. Müşterinin, yolculuğun tüm aşamalarındaki olumsuz duygularını azaltmak, olumlu duygularını artırmak için kurum neler yapmalı?.. Kurum’un Yapacakları Listesi kısmında YZ size daha çok yarar sağlayabiliyor. Ne de olsa MDY’nun müşteri tarafında tüm veriler var. Maalesef yine tek sorgulama (prompt) yeterli değil.
Çapraz Sorgulama
MDY’nun müşteri tarafını verip, yapılacak işler listesini sorduğunuzda azami 10 – 12 öneri alırsınız. Oysa Farkındalık, Araştırma, Satın Alma, Kullanım… diye her aşamada kurumun yapması gerekenleri ayrı sorarsanız, elinizde daha iyi bir set olacaktır. Hele ki “Daha önce şunları yaptık, sonuçları böyle oldu” diye bilgilendirdikten sonra tekrar ve tekrar üzerine giderseniz, kapsamlı bir liste alırsınız.
Benim gibi “Daha iyisi olabilir mi acaba?” takıntılıysanız, EVET sorgulamaya devam edin. Benim kriterlerim şöyle (aşağıdaki şekil).
- Müşteri açısından kritik önem: Müşteri duygusu, beklentisi ve memnuniyet üzerindeki etkisi yüksek mi? Çok sayıda müşteriyi etkiliyor mu?
- Kurum açısından uygulama kolaylığı (hız + maliyet): Kurumun bu aksiyonu kısa sürede ve düşük maliyetle uygulayabilme gücü
“Şimdi bu kritere göre her aşamadaki yapılacak işleri önceliklendir” derseniz, burada kendi katkısını ekliyor. ChatGPT’nin cümleleriyle:
Hedef:
-
- Quick Wins = Müşteri için kritik + Kurum için kolay
- Yatırıma Değer = Müşteri için kritik + Kurum için zor
- Kapsayıcı İyileştirme = Müşteri için orta önem + Kurum için kolay
- Gözlemde Tut = Her iki açıdan da düşük
Güzel bir liste hazırlıyor.
Sözün Özü
Eğitimlerimde katılımcılara “Dersin koşulu olarak öğretmene verilecek bir ödev gibi değil, iş yerinde çalışanlara anlatılacak bir konu gibi ele alırsanız, eğitimden daha fazla yarar sağlarsınız” diyorum.
Katılımcılardan birinin dönem sonunda yazdığı yorum:
Geçen gün, oğlumla konuşurken; “Anne hiç kimseye ihtiyacın yok, sor Chat GPT’ye sana cevap versin” dedi. Evet doğru, bu gerçek ancak derste şunu öğrendim: Ben sorabilirim cevabı alabilirim ama üzerine yeteneğimi koyduğumda teknolojiden farklı bir yere gidebilirim. İşte bu!
Evet. Kendi bilgisini ve deneyimini aktarıp, birkaç kere (düzeltmelerden sonra tekrar ve tekrar) yenilenen sorgulamalar yapınca, doğru sonuca önemli ölçüde yakınlaşıyor. Bilgi ve birikimleriniz, YZ’nın övgülerle süslenen baskısı altında ezilmeden sürece / sonuca yansıyabiliyor.
😉
Not: 12 Haziran 2025’de Linkedin’de yayımlandı
Etiketler: B2B, CRM eğitimi, İstanbul Bilgi Üniversitesi, müşteri deneyim yolculuğu, Nişantaşı Üniversitesi, öncelik, persona, TO DO LIST, yapay zeka
Kategori: CEM
1981 yılında ODTÜ – İşletmecilik Bölümünden mezun olduktan sonra, Price Waterhouse Consultancy’de iş hayatına başladı...
15 Haziran 2025
3:18 am
Tuğçe Durmuşoğlu – Founder at Orbital SEO Agency
.
Yüksek lisans “Deneyimsel Pazarlama” dersimizin ödevinde sadece bir persona oluşturmadık; insanların hislerine, arayışlarına ve kaygılarına dokunmaya çalıştık.
İnsanı gerçekten anlamadan hizmetin de pazarlamanın da eksik kaldığını bu süreçte bir kez daha fark ettim.
Günlük hayattan sağlık ve doğum alanındaki gözlemlerimizi yapay zeka ile zenginleştirerek, daha derin ve gerçekçi kurgular ortaya koymaya çalıştık.
.
Hazırlarken çok keyif aldım; hocamızın beğenisi ise bu süreci benim için daha da anlamlı kıldı.
Yalnızca bilgiyi değil, bakış açısını da yeniden şekillendiren bu yolculuk için sevgili hocamız Ugur Ozmen ‘e tekrar teşekkür ederim.
=============================
Tuba Merve Öztürk – Kreatif Metin Yazarı at Will Creative Medya | Senaryo Yazarı
.
Uğur Özmen hocama teşekkür ederim.
.
Çünkü bize “ödev yapmayı” değil, düşünmeyi öğretti.
Çünkü yaptığı her düzeltmeyle, iş dünyasında nasıl karar alınması gerektiğini gösterdi.
.
Bu yazısında bizim projelere de yer vermesi büyük bir gurur.
Ama daha önemlisi şu:
.
Yapay zekâyı sadece bir araç olarak değil, kendi aklımızı devreye sokmadan anlamlı sonuç üretmeyen bir sistem olarak ele alıyor.
=============================
Tuğba SÖYLEMİŞ • Yorglass şirketinde Strategy Manager / Sustainability Leader/Shadow Board Member /Professional Coaching/ACTP
•
Ugur Ozmen hocamızdan yine ufuk açan bir yaklaşım;
Yapay zekâyı sadece bir araç değil, birlikte üretim ortağı olarak görmek…
Dersler boyunca yön gösteren değil, yol arkadaşlığı yapan bir hoca olduğu için minnettarım. (Not: Metinde yapay zeka desteği ? Bunu kesin Uğur hoca yapay zekaya sormuştur.)
15 Haziran 2025
3:25 am
Ecmel Ayral • Lifetime Student – Organization Theory
.
Ugur Ozmen hocam, AI falan yokken de malumat sormadık ki biz hiç. Mutlak doğru cevapların olmadığı bir disiplindeyiz neticede. Tanım ve ezbere dayalı malumat soranlar -herşeye rağmen- hala varsa onlar düşünsün. Hiç şikayetçi değilim AI kullanımından, hatta yaratıcı bir şekilde kullanabilmenin öğrenmeyi güçlendirdiğini düşünüyorum.
——————–
Ugur Ozmen
.
Ecmel Ayral ,
“Yaratıcı bir şekilde AI kullanabilmenin öğrenmeyi güçlendirdiğine” tüm beynimle katılıyorum.
Mutlak doğruların olmamasından, bunca yıldır bilinenlerin işe yaramamasından keyif almayı anlatmaya çalıştığımızda “mazoşist” olduğumuzu söyleyenler bile oluyor. Ezbere dayalı anlatımları eğitim sananlar… Dediğiniz gibi, onlar düşünsün.
============================
Yiğit Kalafatoğlu • Fractional CMO | Board Member
.
Kesinlikle hocam. Ben de öyle yapıyorum. Zaten amaç bence bu olmalı. Ben pazarlama teknolojileri anlatıyorum. Hiç biri de yapay zekadan bağımsız değil. Nihai hedefim de öğrencilerin ihtiyaçları doğru tespit edip, süreç ve deneyim tasarımı yapabildikten sonra YZ ile birlikte üretebilmelerini sağlamak. Aksi bi durum oksimoron olur 😉
——————–
Ugur Ozmen
.
Kesinlikle katılıyorum Yiğit Kalafatoğlu
İçinde dijital geçen hemen her konu yapay zekaya bir yerinden dokunuyor. Yeter ki araçları düzgün kullanmayı öğrensinler. YZ’nin esiri olmasınlar, kendi yollarında giderken YZ’dan faydalansınlar.
============================
15 Haziran 2025
3:28 am
M. Murat Albayrakoglu • PhD Candidate – Kadir Has University
.
İki vak’alık katkı:
Birincisi, YZ’dan eğitim için hazırladığım ders notlarını eleştirmesini istedim. İçeriği ayrıntılı buldu ve beğendi :-); akışa ve sınıfla etkileşime yönelik güzel önerilerde bulundu.
İkincisi, 4 yıl önce bir konferansta sunduğum çok ölçütlü karar verme (MCDM) modelini YZ desteğiyle tekrar oluşturmayı merak ettim ve denedim. Aradan geçen sürenin yarattığı farkın da etkisiyle hem yeni ölçütler önerdi, hem çözüm havuzuna, hem de modeli zenginleştirmeye katkısı oldu.
.
YZ’nın uçtuğu yerler de oluyor, oralarda dikkatli olmak lazım. Benzetme yapmak gerekirse, karar destek sistemleri (DSSs) nasıl karar vermeye destek oluyorsa, büyük dil modelleri (LLMs) de farklı boyutlarda düşünceye, bilgiye, yaklaşıma ve yönteme katkıda bulunabiliyor. Buradaki önemli husus inisiyatifi YZ’ya bırakmamak ve özellikle içeriğe katkısı olduysa, bunu da teslim edip referanslamak.
——————————
Ugur Ozmen
.
M. Murat Albayrakoglu
Öncelikle katkı için çok teşekkürler.
.
Ben de YZ ile bazı denemeler yaptım.
.
1 – Geçmiş ödevleri ve değerlendirme yöntemimi aktardıktan sonra yeni ödevleri incelemesini istedim. (Dijital ikizim Uğur Hocayı yaratmaya çalıştım ). Güzel ama jenerik katkılarda bulundu. Ödevleri tekrar inceleyip “Şuralarda karışıklık görüyorum. Galiba bu kavramları karıştırmış” dediğimde daha keskin ama doğru yanıtlar verdi.
.
2 – Bana da ders notları ve akış hakkında iyi önerilerde bulundu. Önerilerin bir ikisi bizde kolay uygulanamaz ama diğerleri yararlı idi.
.
3 – Genelde YZ’nin hazırladıkları, eğitim katılımcıları kadar ayrıntılı değil (Sanırım arkadaşları fena zorluyorum ). Ama ayrıntılı hazırlananları gözden geçirdiğinde, çok doğru önermelerde bulunuyor.
.
“Buradaki önemli husus inisiyatifi YZ’ya bırakmamak” kısmına kesinlikle katılıyorum.
15 Haziran 2025
3:35 am
Dr. Sertaç Doğanay • Teknoloji ve Sürdürülebilirlik İletişimcisi LinkedIn Top Voice
.
Bu konuyu gündeme getirip bilgi ve tecrübeni paylaştığın için teşekkür ederiz Uğur Abi.
——————–
Ugur Ozmen
.
Teşekkür ederim Dr. Sertaç Doğanay
Senin ilgin çok değerli.
.
Ödev üzerinde çalıştıktan sonra yapay zeka ile ince ayar yapanlarla doğrudan yapay zekaya sorup ödev diye sunanlar arasında 5-8 katı fark olduğunu gözlemledim.
Senin de yazılarında işaret ettiğin gibi, “YZ varken kimseye sormaya gerek yok” düşüncesinin çok yanlış olduğunu kanıtlayan sonuçlar elde ettik.
“YZ okur yazarlığı” gibi bir konuyu gündemde tutmak gerekiyor.
====================================
Serkan UĞUR • | Custody | Tokenization | Blockchain | Web3 Security & Compliance | Business Strategist
.
Ne yapmak istediğini bilen kişi için YZ çok ciddi zaman ve emek tasarrufu sağlıyor. Bende YZ’nin aktif olarak kullanılmasını destekliyorum Ugur Ozmen Hocam.
——————–
Ugur Ozmen
.
Serkan UĞUR çok haklısın.
“Ne yapmak istediğini bilen kişi için YZ çok ciddi zaman ve emek tasarrufu sağlıyor” Ne yapmak istediğini bilmeyeni ise, ortalamanın bir çıt üstüne götürüp yönlendiriyor. Bazıları YZ sarhoşu oluyor (Derinlik sarhoşluğu gibi…) Orada kalmayı çok sevmeye başlıyor. YZ’yı yönlendirmiyor, aksine kapılıp gidiyor.