"karar" etiketli yazılar:

18 Ocak 2009 Pazar

Ufuk sorunu

Karar verme anı ile sonucun ortaya çıkması arasındaki zaman arttıkça verilen yanlış kararların sayısının arttığını söylemiştik.

Bunun aksi yönde de gözlemlerim var. Karar ile sonuç arasında zaman farkı az, ama çoğunluk yanlış karar veriyor.

Yaklaşık 100 metrelik bir cadde. İki ucunda da trafik ışıkları var. Birinde durduğunuz zaman diğerini rahatça görebiliyorsunuz.

Bu ışıklar ters yönde çalışıyor. Biri yeşil yandıktan bir – iki saniye sonra, diğeri kırmızıya dönüyor. Kırmızı ışık 60 saniyeden fazla sürüyor.

İlkinde beklerken “yeşil” yandığını görünce tüm gücüyle gaza basanları görüyorum. Hepi topu 70 – 80 metre sonra frene basacak, ama bu arada çıkabileceği en üst hıza da ulaşmaya çalışıyor. Bu caddede ilk tecrübesi de değil. Her seferinde aynı şeyi tekrarlıyor.

Düşünüyorum. Böyle araç kullanan bir kişiye, bir bölümün yönetimi emanet edilebilir mi diye…Yönetimin amaçlarından biri de “kaynakların etkin kullanımı“dır. Yani aynı sonucu daha az kaynak kullanarak elde etmeye çalışmalısınız.

Hem daha çok yakıt harcayan, hem fren balatasını gereksiz aşındıran, hem de her seferinde hatalarını tekrarlayan bu kişiler, bırakın büyük bir bölümü, küçük bir birimi bile “etkin” yönetebilir mi?

Tüm ufku, önündeki arabanın arkası veya yanındaki arabanın önü ile sınırlı olan bir kişiden ileride büyük bir şirketi yönetmesini bekleyebilir misiniz?

🙁

16 Ocak 2009 Cuma

Geciken sonuçlar

Karar verilen an ile elde edilen sonuç arasındaki zaman arttıkça, araya yanlış kararlar girer.

Paul Senge’nin “Beşinci Disiplin” (The Fifth Discipline: The Art & Practice of The Learning Organization) isimli kitabında örnek ile anlatılır.

Duşun suyunu acarsınız. Sıcak su hemen gelirse mesele yok. İstediğiniz sıcaklığa hemen ayarlar ve yıkanırsınız. Ama sıcak suyun gelmesi gecikirse ve siz ne kadar süre sonra gecikeceğini bilmezseniz, bir süre bekler, sonra sıcağı sonuna kadar açarsınız. Sıcak su gelince haşlanırsınız. Soğuk suya saldırırsınız. Onu biraz açsanız, belki ideal sıcaklığa kavuşacaksınız (2 dakika sonra) … Ama sonuna kadar açtığınız için az sonra donarsınız. Sıcaktı, soğuktu derken belki de hiç istediğiniz sıcaklığa ulaşamadan duştan çıkarsınız.

Oysa, daha ilk baştan bir kaç dakikanızı ayırsanız ve izleseniz, daha sonraki seferlerde, 2 dakika içinde istediğiniz sıcaklığa ulaşabilirsiniz.

Bir çok firma, hep bu deneme ve yanılmaları tekrarlar. Doğru kararı bir türlü veremez.

Önümüzdeki günlerde bir iki örneği yazacağım. Siz de “işin doğası gereği” sonuçların çok gecikmeli elde edildiği sektörleri veya uygulamaları biliyorsanız, yazın.